Cắt amidan? Viêm amidan, khi nào cần cắt?

Cắt amidan là một trong những phương pháp được nhiều người lựa chọn để điều trị dứt điểm viêm amidan. Vậy, khi nào cần cắt amidan và cần lưu ý những gì? Hãy cùng Thu Cúc tìm hiểu nhé!

Dấu hiệu nhận biết viêm amidan sớm nhất?

Viêm amidan là một bệnh lý Tai – Mũi – Họng thường gặp.

Mỗi người đều có cấu tạo gồm 2 khối amidan nằm ở 2 bên vòm họng. Đóng vai trò như một “khiên chắn” bảo vệ vòm họng và miệng, nhưng amidan cũng là bộ phận dễ bị tấn công bởi các loại vi khuẩn, virus đi vào qua đường ăn, đường thở.

Viêm amidan là một bệnh lý Tai - Mũi - Họng thường gặp

Đó là nguyên nhân chính gây nên tình trạng viêm nhiễm kéo dài với các dấu hiệu đặc trưng:

  • Khô họng, hơi thở có mùi: Do các vi khuẩn tích tụ trong hố amidan và các dịch mủ tồn đọng trong hố amidan gây tắc nghẽn khiến hơi thở có mùi. Người bệnh cảm thấy khô họng, ngứa, cảm giác họng có dị vật trong họng.
  • Sưng: Thường gặp ở trẻ em và có một số triệu chứng như khó khăn trong việc nuốt, giọng nói không rõ ràng, hệ hô hấp không thông thoát hoặc ngáy khi ngủ. Nếu như amidan phì đại quá mức có thể gây ra việc rối loạn cộng hưởng hơi thở, tiếng nói và việc nuốt.
  • Xuất huyết, có mủ: Amidan và vòm miệng cuống lưỡi có hiện tượng xuất huyết, trong hốc miệng có thấy những chấm mủ trắng, hoặc vàng. Bệnh nhân có hạch bạch huyết trong cổ, đặc biệt là hạch bạch huyết ở thành sau hàm dưới đỏ và sưng to và đau. Lượng tế bào bạch huyết tăng đáng kể.
  • Khó tiêu, chán ăn: Khi bị viêm amidan, các chất dịch tiết ra và đi xuống dạ dày, từ đó các độc tố tiết ra được hấp thụ và gây phản ứng phụ toàn thân như: sốt, khó tiêu hóa, chán ăn, mệt mỏi, sút cân, đau đầu và một số triệu chứng khác.

Viêm amidan gây biến chứng gì?

  • Biến chứng tại chỗ: Trường hợp viêm amidan nhiều lần thường dẫn đến áp-xe quanh amidan. Bệnh nhân đau họng, khó nuốt, sưng họng nói không ra tiếng, đau đầu, sốt cao, hơi thở hôi, chảy nước dãi, do không nuốt được.
  • Biến chứng lân cận: viêm họng, viêm thanh quản, viêm tai giữa…
  • Biến chứng toàn thân: Do độc tố của liên cầu khuẩn gây ra, bệnh nhân nổi ban, nổi hạch, đau họng, nhức đầu, ói mửa, sốt cao, amidan sưng to, họng đỏ, lưỡi đỏ, nhịp tim nhanh. Có trường hợp bệnh nhân bị biến chứng viêm màng ngoài tim cấp, viêm cơ tim, viêm nội mạc tim, biến chứng viêm tai giữa…
  • Viêm khớp cấp: Bệnh nhân bị các triệu chứng sưng, nóng, đỏ đau các khớp cổ tay, đầu gối, các ngón tay, ngón chân, người mệt mỏi, uể oải. Sau biến chứng viêm khớp thường dẫn đến bệnh lý màng tim.
  • Viêm cầu thận: Khả năng bị viêm cầu thận sau viêm amidan và chuyển thành viêm thận cấp sau đó là đáng lo ngại. Bệnh nhân có hiện tượng phù chân, phù mặt nhất là khi ngủ dậy.
  • Khó thở, ngừng thở khi ngủ: Biến chứng từ amidan phì đại gây rối loạn nhịp thở. Nếu đồng thời có triệu chứng bệnh VA phì đại sẽ xuất hiện triệu chứng ngủ ngáy, có thể ngừng thở khi ngủ.
Viêm amidan quá phát có thể gây ngưng thở khi ngủ

Viêm amidan quá phát có thể gây ngưng thở khi ngủ

Không phải lúc nào cũng cần cắt amidan

Một trong những sai lầm của cha mẹ là khi thấy con bị viêm amidan thì lập tức cho con đi cắt amidan ngay. Điều này là không cần thiết đối với những trường hợp viêm nhẹ, có thể điều trị bằng thuốc.

Một số phụ huynh khác lại chủ quan, không cho con đi khám ngay mà tự ý điều trị khi có biểu hiện của bệnh, khiến bệnh trở năng gây khó khăn cho việc điều trị, khiến người bệnh chịu nhiều đau đớn, khó chịu mới nghĩ đến việc cắt amidan.

Đây là 2 sai lầm cơ bản người bệnh và người nhà bệnh nhân nên tránh. Khi bị viêm amidan người bệnh cần đến bệnh viện để được các bác sĩ chuyên khoa điều trị đúng cách hoặc chỉ định cắt amidan nếu cần thiết.

Sau phẫu thuật phải tuân thủ nghiêm ngặt chế độ ăn uống và vệ sinh răng miệng. Sau cắt amidan từ 7-10 ngày nếu có chảy máu, cần đến bệnh viện để bác sĩ kiểm tra và xử trí kịp thời. Trẻ dưới 5 tuổi và người lớn trên 45 tuổi nên hạn chế cắt amidan, bởi trẻ dưới 5 tuổi cắt amidan có thể ảnh hưởng khả năng miễn dịch, còn người trên 45 tuổi cắt amidan dễ bị chảy máu do amidan xơ dính hoặc có các bệnh khác kèm theo như tăng huyết áp, tim mạch, đái tháo đường…

Cắt amidan trong những trường hợp nào?

Cắt amidan thường được chỉ định trong các trường hợp:

  • Viêm amidan tái phát nhiều đợt cấp, trên 5 lần/năm.
  • Viêm amidan gây nên những biến chứng như viêm tai giữa, viêm xoang hoặc các biến chứng nặng như thấp tim, viêm khớp, viêm cầu thận.
  • Amidan có kích thước quá to, gây cản trở ăn uống, ngủ ngáy, ngưng thở trong lúc ngủ hoặc nhiễm khuẩn tái phát nhiều lần làm ảnh hưởng chất lượng sống của người bệnh…
  • Amidan có nhiều ngóc ngách chứa nhiều chất tiết gây hôi miệng, nuốt vướng hoặc nghi ngờ ác tính.

Cắt amidan có gây ảnh hưởng gì không?

Amidan được xem là một phần của hệ thống miễn dịch, giúp chống lại các tác nhân gây bệnh qua đường hô hấp.

Tuy nhiên, hệ thống miễn dịch của cơ thể có rất nhiều bộ phận khác nên việc mất đi amidan sẽ không gây ảnh hưởng quá nghiêm trọng.

Đối với những phương pháp cắt amidan cũ có thể sẽ để lại một số biến chứng không mong muốn như suy giảm hệ miễn dịch, viêm nhiễm hố amidan, chảy máu,…nhưng nếu áp dụng các phương pháp phẫu thuật hiện đại, các biến chứng này gần như không xảy ra.

Có rất nhiều phương pháp cắt amidan

Có rất nhiều phương pháp cắt amidan

Các phương pháp phẫu thuật cắt amidan

  • Phương pháp sử dụng dao mổ đơn cực và siêu âm: Ưu điểm của phương pháp này là thời gian thực hiện nhanh chóng, ít gây chảy máu. Tuy nhiên nhiệt độ cắt đốt cao nên sẽ ảnh hưởng đến các mô xung quanh và bệnh nhân có thể bị bỏng và gây đau sau khi mổ.
  • Phương pháp bóc tách bằng dao: Ưu điểm của phương pháp này là thời gian phẫu thuật nhanh, không gây ảnh hưởng đến các mô xung quanh, nhưng lại mất nhiều máu trong quá trình mổ.
  • Phương pháp sluder thường hoặc sluder điện: Ưu điểm của phương pháp này là cắt triệt để, thời gian phẫu thuật nhanh, an toàn và đặc biệt là chi phí thực hiện thấp. Tuy nhiên phương pháp này phải đòi hỏi bác sĩ phải có chuyên môn và giàu kinh nghiệm mới có thể thực hiện được.
  • Phương pháp cắt amidan bằng Coblator: Phương pháp này có ưu điểm là ít chảy máu, ít gây tổn thương tới các mô xung quanh, bệnh nhân hồi phục nhanh. Chi phí thực hiện phương pháp này lại khá cao.
  • Phương pháp plasma: phương pháp cắt bằng sóng radio cao tần, sử dụng dao plasma để loại bỏ ổ viêm, tránh xâm lấn tối thiểu. Không gây mất máu, ít tổn thương mô xung quanh, thao tác nhanh và mau lành vết thương.
  • Phương pháp laser: là phương pháp dùng sóng năng lượng ở tần số radio tác động vào amidan nhằm phá hủy các mô amidan bị viêm nhiễm. Tuy nhiên, cắt amidan bằng laser có độ xâm lấn khá cao. Khi thuốc tê tại chỗ hết tác dụng thì bệnh nhân có thể sẽ cảm nhận được mức độ đau tăng dần.
  • Phương pháp bóc tách: Là phương pháp sử dụng dao, kéo, kẹp để loại bỏ viêm amidan cho lớp bề mặt lành, đẹp. Tuy nhiên nhược điểm là có thể gây chảy máu trong và sau phẫu thuật.
  • Phương pháp Coblator: Phương pháp này có ưu điểm là ít chảy máu, ít gây tổn thương tới các mô xung quanh, bệnh nhân hồi phục nhanh. Chi phí thực hiện phương pháp này lại khá cao.
  • Phương pháp Microdebrider: Đây là phương pháp ít gây đau đớn, khả năng phục hồi sức khỏe nhanh chóng nhưng lại gây mất nhiều máu thậm chí có trường hợp bị chảy máu dữ dội. Do đó, hiện nay phương pháp này ít được sử dụng.

Cắt amidan có đau không?

Cắt amidan có đau không còn phụ thuộc vào từng phương pháp phẫu thuật.

Cắt amidan theo phương pháp truyền thống như áp lạnh, bóc tách, cắt bằng dao điện,… sẽ gây đau đớn, chảy máu trong và sau khi phẫu thuật.

Ngược lại, các phương pháp laser, plasma, coblator có khả năng vừa cắt vừa cầm máu vì vậy mà bệnh nhân ít chảy máu và chỉ cảm thấy đau râm ran trong vài tiếng. Những phương pháp này được áp dụng khá phổ biến ở hầu hết các bệnh viện, tuy nhiên chi phí của những phương pháp này cũng khá cao.

Cắt amidan bao lâu thì hết đau và lành vết thương?

Thông thường, trong khoảng 3 ngày sau phẫu thuật, vết cắt sẽ bị sưng phù. Tình trạng viêm sẽ xuất hiện trong 1 – 7 ngày tiếp theo. Sau khoảng thời gian này, vết thương sẽ dần hồi phục. Tốc độ nhanh hay chậm là tùy vào phương pháp phẫu thuật và thể trạng từng người.

Trong thời gian đầu, người được cắt amidan sẽ cảm thấy đau rát khi uống nước hoặc nuốt nước bọt. Tuy nhiên, đừng vì thế mà nhịn uống nước. Điều này sẽ tác động không tốt đến thời gian hồi phục. Cảm giác đau và khó chịu ở cổ họng sẽ giảm trong vòng 10 ngày sau đó. Chậm nhất là đến ngày thứ 14, đau rát sẽ không còn nữa.

Như vậy, sau khi cắt amidan, bạn cần khoảng 1 tuần để ổn định sức khỏe và vết cắt. Để lành bệnh hoàn toàn, thời gian có thể kéo dài từ 2 – 3 tuần hoặc lâu hơn.

Uống nước giúp vết mổ nhanh hồi phục

Uống nước giúp vết mổ nhanh hồi phục

Cắt amidan có phải nằm viện không?

Thực chất cắt amidan là một cuộc tiểu phẫu nhỏ có thể loại bỏ tổn thương bên trong cơ quan này. Triệu chứng sau cắt amidan bao gồm đau rát cổ họng, sốt, nuốt nghẹn,… Ngay sau khi kết thúc quá trình cắt amidan, người bệnh được chuyển đến phòng hồi sức và nghỉ ngơi. Lúc này, bác sĩ có thể kê thêm một số loại thuốc giảm đau, kháng viêm và hướng dẫn cách chăm sóc.

Hậu phẫu thuật, người bệnh sẽ nằm viện khoảng 2 – 3 ngày. Hoạt động này giúp bác sĩ dễ dàng theo dõi sức khỏe. Nếu xuất hiện biến chứng, người bệnh có thể được kiểm soát tình hình kịp thời. Ngược lại, khi cơ thể không xuất hiện dấu hiệu bất thường như mất máu, sốc phản vệ, nhiễm trùng, tổn thương thanh quản,… bệnh nhân sẽ được xuất viện.

Cắt amidan có cần người nhà đi cùng không?

Nếu cắt amidan bằng công nghệ hiện đại, thời gian tiến hành sẽ được rút ngắn. Ngược lại, trường hợp phẫu thuật theo hướng truyền thống có thể diễn ra lâu hơn. Điều này khiến bệnh nhân cảm thấy sợ hãi và lo lắng. Lúc này người thân nên ở bên cạnh để động viên và ổn định tâm lý.

Ngoài ra người bệnh bị viêm amidan cần xét nghiệm cận lâm sàng trước khi phẫu thuật. Do đó người đi cùng sẽ hỗ trợ các thủ tục thăm khám cần thiết. Hậu tiểu phẫu, bệnh nhân cũng nhận được sự chăm sóc tốt nhất từ người nhà.

Cắt amidan bao lâu thì khỏi?

Sau phẫu thuật khoảng 3 ngày, vết cắt sẽ sưng phù . Trong 7 ngày tiếp theo, tình trạng viêm bắt đầu xuất hiện, vết mổ cũng từ từ lành lại. Tuy nhiên tốc độ phục hồi nhanh hay chậm còn tùy thuộc vào cơ địa và phương pháp phẫu thuật. Như vậy, người bệnh cần khoảng 1 tuần để ổn định sức khỏe. Thời gian phục hồi hoàn toàn có thể kéo dài ít nhất là 2 tuần.

Cắt amidan bằng dao plasma tại bệnh viện Thu Cúc

Cắt amidan bằng dao plasma tại bệnh viện Thu Cúc

Chăm sóc bệnh nhân sau khi cắt amidan

Quan sát tình trạng sức khỏe

Sau 1 – 3 ngày phẫu thuật, vết mổ ở amidan có thể chảy máu. Đây là hiện tượng bình thường và không mang đến nhiều biến chứng. Tuy nhiên nên cho người bệnh nằm ở gối cao để giảm áp lực lên cổ họng và hạn chế sự khó chịu.

Người thân đừng quên theo dõi sức khỏe bệnh nhân mỗi ngày. Nếu xuất hiện các triệu chứng bất thường như ớn lạnh, sốt, chảy máu tươi,.. cần đưa họ đến bệnh viện để được thăm khám kịp thời.

Quan tâm đến thói quen sinh hoạt

Người bệnh nên nghỉ ngơi tại giường từ 1 – 3 ngày. Trong thời gian hồi phục, không vận động mạnh, không chơi thể thao, không hoạt động nhiều. Nên súc miệng thường xuyên bằng nước muối và khạc nhổ nhẹ nhàng. Hạn chế hắt hơi vì hiện tượng này có thể gia tăng áp lực lên vết mổ.

Đừng quên sử dụng khẩu trang khi đi xa hoặc làm việc tại khu vực ô nhiễm. Đồng thời tránh xa tác nhân gây kích thích để giảm thiểu hiện tượng dị ứng. Vi khuẩn, virus có thể xâm nhập nếu cơ thể suy nhược. Vì vậy bạn nên chăm sóc sức khỏe để tăng cường sức đề kháng, tạo lớp phòng thủ chống lại hại khuẩn.

Xây dựng chế độ dinh dưỡng phù hợp

Họng rất dễ bị tổn thương và đau nhức sau khi cắt amidan. Do đó một chế độ dinh dưỡng hợp lý có thể gia tăng tốc độ phục hồi vết thương. Trong vài giờ hậu phẫu đầu tiên, nên cho người bệnh uống sữa để xoa dịu niêm mạc bị tổn thương. Ngoài ra đây còn là cách giúp bệnh nhân không cảm thấy đói.

Những ngày tiếp theo hãy cho họ ăn thực phẩm mềm như cháo, súp, canh,.., Chú ý, đồ ăn không quá nóng, ít gia vị và hạn chế dầu mỡ. Ưu tiên các thực phẩm giàu chất dinh dưỡng và dễ tiêu hóa.

Ngoài ra người bệnh nên uống nhiều nước để dẫn lưu dịch và máu ứ đọng. Bạn có thể đa dạng các loại đồ uống như nước ép trái cây hoặc các loại trà thảo mộc,.. Sau một tuần, bệnh nhân có thể ăn uống bình thường. Tuy nhiên không sử dụng cà phê, rượu bia, thuốc lá, chất kích thích hoặc thực phẩm bất lợi đối với sức khỏe

Chế độ chăm sóc cho từng đối tượng

Lưu ý, mỗi người bệnh đều có tình trạng sức khỏe khác nhau. Vì vậy chế độ ăn uống và sinh hoạt cũng cần thay đổi linh hoạt theo từng đối tượng.

Đối với trẻ nhỏ

Phụ huynh nên cho con uống một ít nước lọc sau quá trình phẫu thuật. Ngoài ra hãy để trẻ ăn thức ăn lỏng để không bị nôn, ói. Cha mẹ tuyệt đối không mua các loại thuốc giảm đau bên ngoài điều trị cho con vì có thể làm vết mổ nghiêm trọng.

Hạn chế đưa trẻ đến nơi đông người trong 2 tuần sau khi cắt amidan. Ngoài ra phụ huynh nên hướng dẫn bé vệ sinh răng miệng để không làm rách vết mổ.

Đối với người lớn

Tuyệt đối không khạc nhổ mạnh và không hò hét trong 2 tuần hậu phẫu. Tuân thủ các hướng dẫn của y, bác sĩ và theo dõi sức khỏe mỗi ngày. Đồng thời hạn chế đi lại bằng máy bay hoặc di chuyển trên các đoạn đường gồ ghề, lồi lõm.

Những lưu ý để phẫu thuật cắt amidan mau lành

Ngoài phương pháp thực hiện và thể trạng từng người, thời gian để có lại sức khỏe bình thường sau khi cắt amidan còn phụ thuộc vào chế độ ăn uống và sinh hoạt. Nếu muốn bệnh nhanh lành, bạn đừng bỏ qua những lưu ý dưới đây:

  • Hạn chế nói chuyện trong vòng 3 ngày sau phẫu thuật.
  • Sử dụng đồ ăn hoặc uống lạnh trong khoảng 3 tiếng đầu tiên để từ khi cắt amidan.
  • Trong thời gian chưa lành vết cắt, chỉ nên ăn các thức ăn mềm và lỏng. Lưu ý là không ăn khi nóng.
  • Đi đứng nhẹ nhàng, hạn chế vận động mạnh. Không nói quá to khi vết cắt chưa lành.
  • Chú ý chế độ dinh dưỡng đầy đủ.

Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Thu Cúc

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *